Ząbkowanie to jeden z trudniejszych etapów w życiu dziecka (i rodziców). Jak pomóc maluchowi przejść ten proces?

Maja Kołodziejczyk

Fot.: Shutterstock

Ząbkowanie jest nieodzownym elementem rozwoju każdego dziecka. Gdy maluszkowi zaczynają wyrzynać się zęby, rodzice powinni uzbroić się w cierpliwość i nastawić na więcej bezsennych nocy. Wyjaśniamy, jak pomóc dziecku przejść przez ten proces.

Początek ząbkowania jest dla każdego kwestią indywidualną. U niektórych dzieci pierwsze ząbki wyrzynają się już koło czwartego miesiąca życia, a inne czekają na ten moment nawet rok. Bywa, że rodzice przejmują się, kiedy widzą, że dzieci znajomych mają już pierwsze ząbki, a ich pociechy jeszcze nie. Te obawy są jednak często bezpodstawne. Trzeba zaznaczyć, że zarówno późne, jak i wczesne ząbkowanie to kwestia genetyczna. Jeżeli mamie lub tacie później wyrosły zęby, istnieje duże prawdopodobieństwo, że pociecha to po nich odziedziczy. Warto więc zorientować się, jak ten proces przebiegał u nas.

Po czym rozpoznać, że dziecko ząbkuje?
Okres, w którym wyrzyna się ząbek, poprzedza intensywne swędzenie dziąseł. Maluch zaczyna wkładać do buzi rączki, gryząc paluszki, a z czasem wszystkie twardsze przedmioty i zabawki, które znajdą się w zasięgu jego wzroku. W ten sposób odruchowo próbuje sobie ulżyć. Gdy rodzic zajrzy ząbkującemu dziecku do buzi, zobaczy, że jego dziąsła są zaczerwienione i rozpulchnione. Malce stają się zwykle najbardziej płaczliwe, gdy ząbki są już blisko przebicia przez dziąsła. W tym okresie bardziej się ślinią, a niektórym towarzyszą również inne dolegliwości, takie jak, chociażby gorączka, niepokój, senność, brak apetytu oraz częste ulewanie. Maluszki mają wówczas tendencje do pocierania okolic policzka oraz łapania za uszy w sytuacji, gdy wyrzynanie się ząbka jest szczególnie dokuczliwe. Zdarza się także, że temu procesowi towarzyszy krwawienie z dziąseł. Należy zaznaczyć, że chociaż pierwsze objawy ząbkowania można zauważyć już w trzecim miesiącu życia, stan ten może się utrzymać nawet przez kilka kolejnych miesięcy.

Fot.: ShutterstockFot.: Shutterstock

Dzieci różnie przechodzą ten proces, a na jego odczuwanie ma wpływ także rodzaj zęba, który się wyrzyna. Co ciekawe, ząbkowanie trójki, czwórki czy kłów może mieć zupełnie inne objawy.

Ile trwa ząbkowanie?
Większość dzieci zaczyna ząbkować pomiędzy czwartym a siódmym miesiącem życia. Zazwyczaj pierwszymi ząbkami, które się pojawiają, są dolne siekacze, będące dwoma środkowymi zębami dolnymi. Między ósmym a dwunastym miesiącem pojawią się górne środkowe siekacze dziecka lub górne środkowe zęby, a między dziewiątym a szesnastym miesiącem, wyrastają górne i dolne zęby tuż obok zębów środkowych. Pierwsze zęby trzonowe malucha pojawiają się między trzynastym a dziewiętnastym miesiącem życia, natomiast podczas ostatniego etapu ząbkowania, czyli między dwudziestym trzecim a trzydziestym pierwszym miesiącem życia pojawiają się tylne zęby lub drugie zęby trzonowe.

Fot.: Shutterstock

Jak pomóc maluchowi przejść proces ząbkowania?
Rodzice powinni pamiętać, że ślina może podrażnić skórę twarzy dziecka, dlatego, jeżeli jest jej dużo, powinni delikatnie osuszać buzię maluszka. Zaczerwienioną skórę należy dodatkowo smarować kremem dla niemowląt. Dziecku płaczącemu podczas wyrzynania się zębów może pomóc zimny gryzak do ssania wypełniony wodą, który skutecznie uśmierzy uczucie dyskomfortu. Przed podaniem warto go schłodzić w lodówce. Skutecznymi sposobami na złagodzenie dolegliwości towarzyszących ząbkowaniu, będzie także stosowanie przeznaczonych do tego celu preparatów dostępnych w aptece, takich jak łagodzący spray. Warto sięgać po produkty szczególnie polecane dla najmłodszych, które pomagają w utrzymaniu błony śluzowej w odpowiedniej kondycji i niwelują podrażnienia jamy ustnej spowodowane stanami zapalnymi. Istotne, aby miały w składzie substancje zapewniające ochronę zębów przed próchnicą jak ksylitol oraz glicerynę, która dodatkowo tworzy ochronną wartę w błonie śluzowej.

Jak mogą poradzić sobie rodzice, aby znaleźć chwilę wytchnienia?
Nie ulega wątpliwości, że sytuacja rodziców ząbkującego dziecka jest skomplikowana. Z jeden strony nie chcą zostawić pociechy w takim stanie, z drugiej, gdy odczuwają już silne zmęczenie, powinni jednak skorzystać z pomocy.

Fot.: ShutterstockFot.: Shutterstock



Warto poprosić o wsparcie dziadków lub wynająć opiekunkę. Chwila wytchnienia w postaci wyjścia na spacer czy do kina dobrze im zrobi i pozwoli się zregenerować. Gdy przebywają z maluszkiem, w szczególnie trudnych dla niego chwilach, mogą spróbować odwrócić uwagę dziecka – naprzykład kupując mu gryzak z różnymi piszczącymi i kolorowymi elementami, albo książeczkę, której czytanie choć na chwilę odciągnie myśli pociechy od uczucia dyskomfortu.

Wróć do strony głównej.